Skip to main content

Llwybr

Garddwriaeth

Mae Lantra wedi cytuno ar gynnwys y Llwybrau hyn. Dyma'r unig Lwybrau prentisiaeth yn y sector Amaeth a'r Amgylchedd a gymeradwywyd i'w defnyddio yng Nghymru sy'n gymwys i dderbyn cyllid gan Medr.

DYDDIAD CYHOEDDI: 31/03/2020 ACW Fframwaith Rhif. FR05036 V2

Cynnwys y Rhaglen Ddysgu

Bydd darpariaeth y Rhaglen Ddysgu yn cynnwys tair elfen orfodol:

  • Cymwysterau,
  • Sgiliau Hanfodol
  • Hyfforddiant yn y gwaith/i ffwrdd o'r gwaith

49 credyd yw'r isafswm credyd gofynnol ar gyfer Lefel 2 Garddwriaeth.

69 credyd yw'r isafswm credyd gofynnol ar gyfer Lefel 3 Garddwriaeth.

80credyd yw'r isafswm credyd gofynnol ar gyfer Lefel 4 Garddwriaeth.

Hyd y Brentisiaeth

Hyd y Brentisiaeth Sylfaen yw 18-24 mis (hyblyg), hyd y Brentisiaeth yw 20

-30 mis (hyblyg) a hyd y Brentisiaeth Uwch yw 24-36 mis (hyblyg).

Gofynion mynediad

Lefel 2: Garddwriaeth

Nid oes unrhyw ofynion mynediad ar gyfer y Brentisiaeth Sylfaen mewn Garddwriaeth, ond mae'n hanfodol bod â diddordeb cryf yn y sector, ac ymroddiad cryf iddo, er mwyn cwblhau'r rhaglen yn llwyddiannus.

Yn ogystal â hyn, ceir cymwysterau neu brofiad a fydd o gymorth i ddysgwyr ddeall y sector cyn cychwyn:

  • Tystysgrif Lefel 1 mewn Gweithrediadau Tir
  • Diploma Lefel 1 mewn Garddwriaeth
  • Diploma Lefel 1 mewn Garddwriaeth Seiliedig ar Waith
  • NVQ Lefel 1 mewn Garddwriaeth Amwynder / Cynhyrchu
  • Diploma Lefel 1 mewn Sgiliau Garddwriaeth Ymarferol
  • Dyfarniad/Tystysgrif/Diploma Lefel 1 mewn Gweithrediadau Tir Seiliedig ar Waith
  • Dyfarniad Rhagarweiniol yr RHS mewn Garddwriaeth Ymarferol
  • Dyfarniad Lefel 1 yr RHS mewn Garddwriaeth Ymarferol
  • TGAU/Safon Uwch

Efallai y bydd dysgwyr sydd wedi cwblhau Bagloriaeth Cymru wedi cwblhau unedau neu gyrsiau byr a fydd yn cynnwys gwybodaeth danategol tuag at y Brentisiaeth Sylfaen. Bydd hyn yn cael ei asesu yn ystod asesiad cychwynnol, gan ganiatáu Cydnabyddiaeth o Ddysgu Blaenorol (RPL)  lle bo'n briodol.

Lefel 3: Garddwriaeth

Mae diddordeb cryf yn y sector, ac ymroddiad cryf iddo, yn hollbwysig er mwyn cwblhau'r rhaglen yn llwyddiannus. Argymhellir profiad ymarferol o fewn y diwydiant Garddwriaeth ar y lefel hon.

Yn ogystal â hyn, ceir cymwysterau neu brofiad a fydd o gymorth i ddysgwyr ddeall y sector cyn cychwyn:

  • Diploma Lefel 2 mewn Garddwriaeth Seiliedig ar Waith
  • NVQ Lefel 2 mewn Garddwriaeth Amwynder / Cynhyrchu
  • Tystysgrif Lefel 2 mewn Sgiliau Garddwriaeth Ymarferol
  • Diploma Lefel 2 mewn Egwyddorion ac Arferion Garddwriaeth
  • Tystysgrif Estynedig Lefel 2 BTEC mewn Rheoli Glaswellt Chwaraeon ac Amwynder
  • Tystysgrif Lefel 2 mewn Garddio
  • Tystysgrif Lefel 2 mewn Dylunio Gardd
  • Tystysgrif Lefel 2 yr RHS mewn Garddwriaeth Ymarferol
  • Diploma Lefel 2 yr RHS mewn Egwyddorion ac Arferion Garddwriaeth
  • Lefel 2 yr RHS Egwyddorion Tyfu, Lluosogi a Meithrin Planhigion
  • Lefel 2 yr RHS Egwyddorion Cynllunio, Sefydlu a Chynnal Gardd
  • Tystysgrif Lefel 2 yr RHS mewn Egwyddorion Garddwriaeth
  • 3 TGAU (A*-C)/Safon Uwch

Dysgwyr sydd wedi cwblhau Bagloriaeth Cymru neu Lwybrau i Brentisiaethau Efallai y byddant wedi cwblhau unedau neu gyrsiau byr a fydd yn cynnwys gwybodaeth danategol tuag at y Brentisiaeth. Bydd hyn yn cael ei asesu yn ystod asesiad cychwynnol, gan ganiatáu Cydnabyddiaeth o Ddysgu Blaenorol lle bo'n briodol.

 

Rhaglen(ni) dd/dysgu'r llwybr prentisiaeth

Lefel 2: Garddwriaeth

Lefel 2: Garddwriaeth Cymwysterau

Mae'n rhaid i gyfranogwyr gwblhau'r cymhwyster cyfun isod.

Lefel 2 Diploma mewn Garddwriaeth Seiliedig ar Waith (FfCCh)
Corff Dyfarnu Rhif y Cymhwyster Gwerth Credyd Cyfanswm Amser y Cymhwyster Cymhwysedd / Gwybodaeth / Cyfun Iaith/Ieithoedd Asesu'r Cymhwyster
City & Guilds C00/0622/0 601/2631/0 37 370 Cyfun Saesneg yn Unig

Edrychwch ar Atodiad 1 i weld y berthynas rhwng yr unedau cymhwysedd a gwybodaeth o fewn y cymhwyster cyfun.

Sgiliau Hanfodol Cymru (ESW)

Lefel 2: Garddwriaeth Lefel Isafswm Gwerth Credyd
Cyfathrebu 1 6
Cymhwyso Rhif 1 6

Hyfforddi yn y gwaith / i ffwrdd o'r gwaith

Llwybr Isafswm Oriau Hyfforddi yn y Gwaith Isafswm Oriau Hyfforddi i Ffwrdd o'r Gwaith
Lefel 2: Garddwriaeth 1292 323
Manylion y Cymhwyster yn y Gwaith/i Ffwrdd o'r Gwaith (Isafswm Credydau ac Oriau)

37 credyd ar gyfer cymhwysedd a gwybodaeth - Diploma Lefel 2 mewn Garddwriaeth Seiliedig ar Waith (FfCCh)

 

Gan fod hyd y Brentisiaeth Sylfaen yn hyblyg, bydd cyfanswm yr oriau dysgu, sy'n cynnwys hyfforddiant yn y gwaith ac i ffwrdd o'r gwaith, hefyd yn amrywio. Bydd hyn yn golygu rhwng 1615 o oriau ar gyfer 12 mis a 3230 o oriau ar gyfer 24 mis.

Manylion Sgiliau Hanfodol yn y Gwaith/i Ffwrdd o'r Gwaith (Isafswm Credydau ac Oriau)

6 chredyd/45 GLH ar gyfer Lefel 1 Cyfathrebu Sgiliau Hanfodol Cymru

6 credyd/45 GLH ar gyfer Lefel 1 Cymhwyso Rhif Sgiliau Hanfodol Cymru

Lefel 3: Garddwriaeth

Lefel 3: Garddwriaeth Cymwysterau

Mae'n rhaid i gyfranogwyr gwblhau'r cymwysterau cyfun isod.

Lefel 3 Diploma mewn Garddwriaeth Seiliedig ar Waith (FfCCh)
Corff Dyfarnu Rhif y Cymhwyster Gwerth Credyd Cyfanswm Amser y Cymhwyster Cymhwysedd / Gwybodaeth / Cyfun Iaith/Ieithoedd Asesu'r Cymhwyster
City & Guilds C00/0110/0 500/6255/4 57 570 Cyfun Saesneg yn Unig

Edrychwch ar Atodiad 2 i weld y berthynas rhwng yr unedau cymhwysedd a gwybodaeth o fewn y cymhwyster cyfun.

Sgiliau Hanfodol Cymru (ESW)

Lefel 3: Garddwriaeth Lefel Isafswm Gwerth Credyd
Cyfathrebu 2 6
Cymhwyso Rhif 2 6

Hyfforddi yn y gwaith / i ffwrdd o'r gwaith

Llwybr Isafswm Oriau Hyfforddi yn y Gwaith Isafswm Oriau Hyfforddi i Ffwrdd o'r Gwaith
Lefel 3: Garddwriaeth 1292 323
Manylion y Cymhwyster yn y Gwaith/i Ffwrdd o'r Gwaith (Isafswm Credydau ac Oriau)

57 credyd ar gyfer cymhwysedd a gwybodaeth - Diploma Lefel 3 mewn Garddwriaeth Seiliedig ar Waith (FfCCh)

Gan fod hyd y Brentisiaeth yn hyblyg, bydd cyfanswm yr oriau dysgu, sy'n cynnwys hyfforddiant yn y gwaith ac i ffwrdd o'r gwaith, hefyd yn amrywio. Bydd hyn yn golygu rhwng 2692 o oriau ar gyfer 20 mis a 4037 o oriau ar gyfer 30 mis.

Manylion Sgiliau Hanfodol yn y Gwaith/i Ffwrdd o'r Gwaith (Isafswm Credydau ac Oriau)

6 chredyd/45 GLH ar gyfer Lefel 2 Cyfathrebu Sgiliau Hanfodol Cymru

6 credyd/45 GLH ar gyfer Lefel 2 Cymhwyso Rhif Sgiliau Hanfodol Cymru

Lefel 4: Garddwriaeth

Lefel 4: Garddwriaeth Cymwysterau

Mae'n rhaid i gyfranogwyr gwblhau'r cymhwyster cyfun isod.

Lefel 4 Diploma mewn Garddwriaeth Seiliedig ar Waith
Corff Dyfarnu Rhif y Cymhwyster Gwerth Credyd Cyfanswm Amser y Cymhwyster Cymhwysedd / Gwybodaeth / Cyfun Iaith/Ieithoedd Asesu'r Cymhwyster
Agored Cymru C00/4264/2 80 800 Cyfun Saesneg-Cymraeg

Ansawdd C00/4264/2) ar gyfer 18+ yn unig. Ar Atodiad 3 i weld y berthynas rhwng yr unedau cymhwysedd a gwybodaeth o fewn y cymhwyster cyfun.

Sgiliau Hanfodol Cymru (ESW)

Lefel 4: Garddwriaeth Lefel Isafswm Gwerth Credyd
Cyfathrebu 2 6
Cymhwyso Rhif 2 6
Llythrennedd Digidol 2 6

Hyfforddi yn y gwaith / i ffwrdd o'r gwaith

Llwybr Isafswm Oriau Hyfforddi yn y Gwaith Isafswm Oriau Hyfforddi i Ffwrdd o'r Gwaith
Lefel 4: Garddwriaeth 1292 323
Manylion y Cymhwyster yn y Gwaith/i Ffwrdd o'r Gwaith (Isafswm Credydau ac Oriau)

80 credyd ar gyfer cymhwysedd a gwybodaeth - Diploma Lefel 4 Agored Cymru mewn Garddwriaeth Seiliedig ar Waith (FfCCh)

Gan fod hyd y Brentisiaeth Uwch yn hyblyg, bydd cyfanswm yr oriau dysgu, sy'n cynnwys hyfforddiant yn y gwaith ac i ffwrdd o'r gwaith, hefyd yn amrywio. Bydd hyn yn golygu rhwng 3230 o oriau ar gyfer 24 mis a 4845 o oriau ar gyfer 36 mis.

Manylion Sgiliau Hanfodol yn y Gwaith/i Ffwrdd o'r Gwaith (Isafswm Credydau ac Oriau)

6 chredyd/45 GLH ar gyfer Lefel 2 Cyfathrebu Sgiliau Hanfodol Cymru

6 credyd/45 GLH ar gyfer Lefel 2 Cymhwyso Rhif Sgiliau Hanfodol Cymru

6 chredyd/45 GLH ar gyfer Lefel 2 Llythrennedd Digidol Sgiliau Hanfodol Cymru

Gofynion eraill ychwanegol

Lefel 2: Garddwriaeth

Ar gyfer y Brentisiaeth Sylfaen, mae'r diwydiant Garddwriaeth wedi gofyn i ymgeiswyr gwblhau tri o'r Gofynion Cyflogaeth Ychwanegol a ganlyn, y mae un ohonynt yn Orfodol a dau yn Ddewisol. Bydd y gofynion cyflogaeth ychwanegol hyn yn gwella'r Brentisiaeth ac yn hwyluso cyflogaeth yn y diwydiant. Nid yw Gofynion Cyflogaeth Ychwanegol yn ofynnol er mwyn ennill tystysgrif, ac mae'n bosibl na fyddant yn cael eu cyllido.

Gorfodol:

  • Cymorth Cyntaf Brys (cwrs undydd sy'n bodloni'r gofynion a amlinellwyd gan yr Awdurdod Gweithredol Iechyd a Diogelwch HSE)
  • Dau brawf galwedigaethol
  • arall wedi'u hachredu a'u cydnabod yn ddeddfwriaethol neu'n genedlaethol sy'n berthnasol i'r diwydiant (rhestr o awgrymiadau isod):
  • Defnyddio Plaladdwyr yn Ddiogel (PA1 + PA2 neu PA6)
  • Hylendid Bwyd Sylfaenol (Cymeradwywyd gan yr FSA)
  • Peiriannau Torri Gwair Silindr a Thro a weithredir ar droed
  • Defnydd Diogel o Dractorau Dwy Olwyn a Reolir ar Droed
  • Llif Gadwyn a Gweithrediadau Cysylltiedig
  • Defnydd Diogel o Docwyr Gwrychoedd
  • Gweithredwr Codi a Chario Diogel
  • Gweithrediadau Wagen Fforch Godi
  • Gyrru Tractor a Gweithrediadau Cysylltiedig
  • Gyrru Cerbyd gyda Threlar
  • Defnydd Diogel o Beiriannau Palu Modur
  • Gweithrediadau Malu Bonion
  • Defnyddio Offer Cynnal a Chadw Glaswellt yn Ddiogel
  • Cerbydau Torri Gwair
  • Gyrru Beic Cwad
  • Asglodi coed / Rhwygo asglodion
  • Hyfforddiant CAT
  • Tystysgrif Trin Deunyddiau
  • Gweithrediadau Asglodi Llwyni
  • Defnyddio Peiriannau Olwyn Sgraffinio yn Ddiogel
  • Tystysgrif Rheoli ac Atal Llygredd Integredig
  • Rheoli Adnoddau Naturiol mewn Modd Cynaliadwy (SMNR)

Wedi'u hargymell ond heb fod yn orfodol:

  • ROLO (a gynhelir gan BALI)
  • Cerdyn Cynllun Sgiliau'r Diwydiant Tir (LISS/CSCS)

Prentisiaeth Lefel 3 mewn Garddwriaeth

Ar gyfer y Brentisiaeth, mae'r diwydiant Garddwriaeth wedi gofyn i ymgeiswyr gwblhau tri o'r Gofynion Cyflogaeth Ychwanegol a ganlyn, y mae un ohonynt yn Orfodol a dau yn Ddewisol.

Bydd y gofynion cyflogaeth ychwanegol hyn yn gwella'r Brentisiaeth ac yn hwyluso cyflogaeth yn y diwydiant. Nid yw Gofynion Cyflogaeth Ychwanegol yn ofynnol er mwyn ennill tystysgrif, ac mae'n bosibl na fyddant yn cael eu cyllido.

Sylwer: Os yw prentis eisoes wedi cwblhau Prentisiaeth Lefel 2, argymhellir y dylai ddilyn cyrsiau gwahanol.

Gorfodol:

  • Cymorth Cyntaf Brys (cwrs undydd sy'n bodloni'r gofynion
  • a amlinellwyd gan yr Awdurdod Gweithredol Iechyd a Diogelwch HSE)
  • Dau brawf galwedigaethol

arall wedi'u hachredu a'u cydnabod yn ddeddfwriaethol neu'n genedlaethol sy'n berthnasol i'r diwydiant (rhestr o awgrymiadau isod):

  • Defnyddio Plaladdwyr yn Ddiogel (PA1 PA2 neu PA6) - gorfodol ar gyfer Gofalwr Grîn
  • Hylendid Bwyd Sylfaenol (Cymeradwywyd gan yr FSA)
  • Peiriannau Torri Gwair Silindr a Thro a weithredir ar droed
  • Defnydd Diogel o Dractorau Dwy Olwyn a Reolir ar Droed
  • Llif Gadwyn a Gweithrediadau Cysylltiedig
  • Defnydd Diogel o Docwyr Gwrychoedd
  • Gweithredwr Codi a Chario Diogel
  • Gweithrediadau Wagen Fforch Godi
  • Gyrru Tractor a Gweithrediadau Cysylltiedig
  • Gyrru Cerbyd gyda Threlar
  • Defnydd Diogel o Beiriannau Palu Modur
  • Gweithrediadau Malu Bonion
  • Defnyddio Offer Cynnal a Chadw Glaswellt yn Ddiogel
  • Cerbydau Torri Gwair
  • Gyrru Beic Cwad
  • Asglodi coed / Rhwygo sglodion
  • Hyfforddiant CAT
  • Tystysgrif Trin Deunyddiau
  • Gweithrediadau Asglodi Llwyni
  • Defnyddio Peiriannau Olwyn Sgraffinio yn Ddiogel
  • Tystysgrif Rheoli ac Atal Llygredd Integredig
  • Rheoli Adnoddau Naturiol mewn Modd Cynaliadwy (SMNR)

Wedi'u hargymell ond heb fod yn orfodol:

  • ROLO (a gynhelir gan BALI)
  • Cerdyn Cynllun Sgiliau'r Diwydiant Tir (LISS/CSCS)

Prentisiaeth Uwch Lefel 4 mewn Garddwriaeth

Ar gyfer y Brentisiaeth Uwch, mae'r diwydiant Garddwriaeth wedi gofyn i ymgeiswyr gwblhau un Gofyniad Cyflogaeth Ychwanegol Gorfodol. Bydd y gofyniad cyflogaeth ychwanegol hwn yn gwella'r Brentisiaeth ac yn hwyluso cyflogaeth yn y diwydiant. Nid yw Gofynion Cyflogaeth Ychwanegol yn ofynnol er mwyn ennill tystysgrif, ac mae'n bosibl na fyddant yn cael eu cyllido.

Sylwer: Os yw prentis eisoes wedi cwblhau Prentisiaeth Lefel 2 ac/neu 3, argymhellir y dylai ddilyn cyrsiau gwahanol.

Gorfodol:

  • Cymorth Cyntaf Brys (cwrs undydd sy'n bodloni'r gofynion
  • a amlinellwyd gan yr Awdurdod Gweithredol Iechyd a Diogelwch HSE)

Wedi'u hargymell ond heb fod yn orfodol:

  • o'r rhestr o awgrymiadau isod o brofion
  • galwedigaethol achrededig neu a gydnabyddir yn genedlaethol neu'n ddeddfwriaethol, ac sy'n berthnasol i'r diwydiant, fel:
  • TAW / ffurflenni treth (Cyllid a Thollau EM)
  • Sgiliau Arwain a Rheoli
  • IOSHH Rheoli'n ddiogel
  • Dyfarniad NEBOSH mewn IaD yn y Gwaith
  • NEBOSH Ymwybyddiaeth Amgylcheddol yn y Gwaith
  • Rheoli Adnoddau Naturiol mewn Modd Cynaliadwy (SMNR)
  • ROLO (a gynhelir gan BALI)
  • Cerdyn Cynllun Sgiliau'r Diwydiant Tir (LISS/CSCS)

 

Rolau swydd

Mae'r mathau o swyddi sydd ar gael yn cynnwys:

Lefel 2: Garddwriaeth

Garddwr

Tirluniwr

Gweithiwr Planhigfa

Gweithiwr Cynhyrchu

Llysiau a Ffrwythau

Gweithiwr Mynwentydd

Gofalwr Grîn

Tirmon

 

Lefel 3: Garddwriaeth

Technegydd Garddwriaethol

Dirprwy Bennaeth

Gofalwr Grîn

Dirprwy Bennaeth

Tirmon

Dylunydd Gardd

Uwch Arddwr

Garddwr (Hanesyddol a

Botaneg)

Swyddog Parciau

 

Lefel 4: Garddwriaeth

Rheolwr Cwrs Golff

Rheolwr Tirwedd

Prif Arddwr

Rheolwr Planhigfa

Rheolwr Cynhyrchu

Dilyniant

Mae'r diwydiant Garddwriaeth yn rhoi gwerth ar y Brentisiaeth Sylfaen fel llwybr mynediad i'r sector. Yng Nghymru, mae'r diwydiant hefyd wedi datblygu'r Brentisiaeth Uwch i gynnig cyfleoedd am ddilyniant er mwyn sicrhau dyfodol y sgiliau a'r wybodaeth o fewn y diwydiant.

Lefel 2: Garddwriaeth

Ceir cyfleoedd am ddilyniant i'r Brentisiaeth Sylfaen Garddwriaeth hefyd i ddysgwyr sy'n oedolion a chanddynt brofiad o'r diwydiant Garddwriaeth, neu sy'n ystyried newid gyrfa.

Lefel 3: Garddwriaeth

I brentisiaid sy'n dymuno parhau i ddatblygu eu sgiliau a'u cymwysterau y tu hwnt i Ddiploma Lefel 3 mewn Cadwraeth Amgylcheddol Seiliedig ar Waith, byddai cyfle hefyd i symud ymlaen i yrfaoedd eraill cysylltiedig, fel cynhyrchu bwyd mewn modd cynaliadwy, manwerthu planhigion, garddio.

Lefel 4: Garddwriaeth

Bydd prentisiaid sy'n cwblhau'r Brentisiaeth yn llwyddiannus yn cael cyfle i fynd rhagddynt o fewn y diwydiant, drwy symud ymlaen i gyrsiau Addysg Uwch eraill, fel HNC/D.

Dyma enghreifftiau o'r cyrsiau sydd ar gael ledled Cymru a y Deyrnas Unedig:

  • Garddwriaeth
  • Garddwriaeth Gymhwysol
  • Gwyddor Planhigion
  • Dylunio Gardd
  • Dylunio Tirwedd a Gardd

Bydd y gallu i symud ymlaen yn dibynnu ar gymwysterau a phrofiad yr unigolyn, gan na fydd  cyflawni'r Brentisiaeth yn unig yn rhoi sicrwydd o fynediad i'r cyfleoedd hyn.

 

Cydraddoldeb ac Amrywiaeth

Mae'n bwysig bod Llwybrau prentisiaeth yn gynhwysol ac yn gallu arddangos dull gweithredol o nodi a chael gwared â ffactorau sy'n atal mynediad a dilyniant. Dylai llwybrau hyrwyddo cyfle cyfartal rhwng unigolion a chanddynt nodweddion gwarchodedig a'r rhai nad oes ganddynt y nodweddion hynny, fel y nodir yn Neddf Cydraddoldeb 2010.

Y nodweddion gwarchodedig a nodwyd yn y Ddeddf Cydraddoldeb yw oedran, anabledd, ailbennu rhywedd, hil, crefydd neu gred, rhyw, cyfeiriadedd rhywiol, Beichiogrwydd a mamolaeth. Mae priodas a phartneriaeth sifil hefyd wedi'u cynnwys, ond dim ond yng nghyswllt y gofyniad i gael gwared â gwahaniaethu mewn cyflogaeth.

Mae'n RHAID i ddarparwyr hyfforddiant a chyflogwyr hefyd gydymffurfio â'r ddyletswydd arall o dan Ddeddf Cydraddoldeb 2010 i sicrhau na wahaniaethir yn erbyn ymgeiswyr yn nhermau mynediad i'r diwydiant ar sail y naw o nodweddion gwarchodedig hynny.

Dynion yn bennaf yw gweithwyr y diwydiant Garddwriaeth (73%), sydd yn sylweddol uwch na chyfartaledd y dynion sy'n gweithio yn y sector, sef 68% (y DU) a chyfartaledd Cymru o 71%. Er nad yw'r diwydiant yn atal menywod rhag gweithio yn y sector, awgrymir bod y diffyg cydbwysedd yn deillio o hen ganfyddiad mai diwydiant y mae dynion yn gweithio ynddo yn bennaf yw garddwriaeth, er bod llawer o rolau yn y maes hwnnw yn cael eu cyflawni gan fenywod. Mae'n ddiddorol mai dynion yn bennaf hefyd sy'n cofrestru ar raglenni dysgu Addysg Bellach yn gysylltiedig â Garddwriaeth, sef cyfartaledd o 70% o gymharu â chofrestriadau dysgu seiliedig ar waith o 97%.

Ceir ystod o rolau ymarferol i bobl o bob oedran a gallu, ynghyd ag angen cynyddol am reolwyr, technegwyr ac arbenigwyr medrus. Mae ymchwil Lantra yn rhagweld y bydd cynnydd yn y galw am weithwyr Garddwriaeth dros y degawd nesaf.

Mae busnesau mewn Garddwriaeth yn amrywio'n fawr, gan ei fod yn ddiwydiant mor amrywiol, wedi'i rannu'n 2 brif faes - amwynder a garddwriaeth cynhyrchu. Mae'r diwydiant yn cynnig amrywiaeth enfawr o gyfleoedd, fel tirlunio, cynnal caeau chwaraeon a meysydd golff, gerddi botaneg a threftadaeth preifat, tir masnachol, parciau cyhoeddus a llecynnau glas, canolfannau garddio a phlanhigfeydd.

Nid oes unrhyw rwystrau gwirioneddol sy'n atal pobl rhag cael eu recriwtio i'r diwydiant Efallai y ceir rhai cyfyngiadau ffisegol yn rhannau o'r diwydiant garddwriaeth, yn enwedig wrth weithio gyda chyfarpar a pheiriannau trwm. Ni ddylai hyn gau unrhyw un allan, oherwydd gallai cyfleoedd fodoli yn rhannau eraill o'r diwydiant.

Penderfyniadau a gwaith pellach:

Ysgrifennwyd yr unedau o fewn y Diploma Garddwriaeth Seiliedig ar Waith mewn cydweithrediad â sefydliadau dyfarnu partner, i sicrhau eu bod yn rhydd rhag rhagfarn, yn hygyrch i bob prentis, ac yn berthnasol i ystod eang o rolau a busnesau ym maes Garddwriaeth.  Oherwydd natur amrywiol y sector Garddwriaeth mae'r cymwysterau cymhwysedd a gwybodaeth wedi cael eu datblygu o'r unedau hyn, er mwyn caniatáu cymaint o hyblygrwydd a dewis ag sy'n bosibl oddi mewn i'r rheolau cyfuno.

Bydd Lantra yn gweithio gyda'r diwydiant Garddwriaeth i hyrwyddo'r angen am reolwyr, technegwyr ac arbenigwyr medrus. Yn rhan o hyn rhoddir ystyriaeth hefyd i'r angen i gynyddu cyfranogiad yn y diwydiant ymhlith menywod a phobl o gefndiroedd ethnig. Bydd y gweithgareddau'n cynnwys:

  • Cynyddu ymwybyddiaeth o'r Brentisiaeth Garddwriaeth drwy ymgyrchoedd penodol, gan ganolbwyntio'n arbennig ar  grwpiau wedi'u tangynrychioli, menywod ac ati. Cynyddu marchnata a chyfathrebu mwy i dynnu sylw at y cyfleoedd ymhlith ystod o yrfaoedd.
  • Defnyddio tudalennau gwe gyrfaoedd Lantra i hysbysu cynghorwyr gyrfa a phrentisiaid ynghylch y cyfleoedd sydd ar gael yn y diwydiant.

Cyfrifoldebau a hawliau cyflogaeth (CHC)

Nid yw Cyfrifoldebau a Hawliau Cyflogaeth (CHC) yn orfodol mwyach.  Ond argymhellir bod pob prentis (yn enwedig y grŵp 16-18 oed) yn derbyn rhaglen sefydlu yn y cwmni.

Cyfrifoldebau

Cyfrifoldeb Darparydd yr Hyfforddiant/y Cyflogwr yw sicrhau bod gofynion y Llwybr hwn yn cael eu cyflawni'n unol â Chanllawiau Prentisiaethau Llywodraeth Cymru/Medr.

Gellir cael rhagor o wybodaeth gan: Medr

 

Atodiad 1 - Lefel 2: Garddwriaeth

Ceir un cymhwyster, Diploma Lefel 2 mewn Garddwriaeth Seiliedig ar Waith, sy'n cynnwys 

cymhwysedd a gwybodaeth.

Cyflawnir yr elfennau cymhwysedd a gwybodaeth drwy gwblhau'r unedau gorfodol a dewisol a restrir yng nghanllawiau'r sefydliad dyfarnu (ABC Awards, C&G neu Highfield), a byddant yn creu cyfanswm o 37 credyd o leiaf, a bydd 10 o'r credydau hyn yn sail i'r elfen wybodaeth ac yn cael eu hasesu drwy ddulliau annibynnol.

Asesir yr unedau cymhwysedd ar wahân i'r unedau gwybodaeth a restrir isod.

Bydd y dewis o unedau yn dibynnu ar y rôl a'r man gwaith y mae'r prentis yn gweithio ynddo, a bydd angen i'r prentis, y cyflogwr a'r darparwyr gytuno ar hynny ar ddechrau'r rhaglen.

Unedau gwybodaeth:

  • Monitro a chynnal iechyd a diogelwch (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Cynnal a datblygu perfformiad personol (1 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Sefydlu a chynnal perthynas waith effeithiol ag eraill (1 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Lefelu a pharatoi safleoedd ar gyfer tirlunio (3 chredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Clirio safleoedd garddwriaethol a thirlunio (1 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Sefydlu cnydau neu blanhigion mewn cyfrwng tyfu (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Paratoi'r sir ar gyfer hadu a phlannu (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Sefydlu planhigion ac/neu hadau yn y pridd (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Cadw glaswellt chwaraeon yn iach (3 chredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Cadw arwynebeddau glaswellt chwaraeon mewn cyflwr da (4 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Adnewyddu a thrwsio arwynebeddau chwaraeon (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Paratoi a chloddio lleiniau claddu (torri beddau) (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Paratoi, ôl-lenwi ac adfer beddau a lleiniau claddu (3 chredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Defnyddio a chynnal offer a chyfarpar di-bŵer a modur llaw (1 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Defnyddio a chynnal cyfarpar modur a reolir ar droed (1 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Defnyddio a chynnal cyfarpar modur ar ffurf cerbyd (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Monitro ac adrodd ar dwf a datblygiad cnydau a phlanhigion (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth

  • Cael gwared â thyfiant planhigion digroeso i gynnal datblygiad (3 chredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Cyflawni gwaith cynaeafu (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Cyfundrefn enwi, terminoleg ac adnabod planhigion (3 chredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Cyfleu gwybodaeth yn y gweithle (1 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Llwytho a dadlwytho adnoddau ffisegol yn y gweithle (1 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Paratoi a gyrru tractor ac atodion (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

  • Adnabod ac adrodd am bresenoldeb plâu, clefydau ac afiechydon (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth) 

Atodiad 2 - Lefel 3: Garddwriaeth

Ceir un cymhwyster, Diploma Lefel 3 mewn Garddwriaeth Seiliedig ar Waith, sy'n cynnwys cymhwysedd a gwybodaeth.

 

Cyflawnir yr elfennau cymhwysedd a gwybodaeth drwy gwblhau'r unedau gorfodol a dewisol a restrir yng nghanllawiau'r sefydliad dyfarnu (ABC Awards neu C&G), a byddant yn creu cyfanswm o 57 credyd o leiaf, a bydd 10 o'r credydau hyn yn sail i'r elfen wybodaeth ac yn cael eu hasesu drwy ddulliau annibynnol.

Asesir yr unedau cymhwysedd ar wahân i'r unedau gwybodaeth a restrir isod.

Bydd y dewis o unedau yn dibynnu ar y rôl a'r man gwaith y mae'r prentis yn gweithio ynddo, a bydd angen i'r prentis, y cyflogwr a'r darparwyr gytuno ar hynny ar ddechrau'r rhaglen. 

Unedau gwybodaeth:

Hyrwyddo, monitro a chynnal iechyd, diogelwch eiddo a diogelwch personol (3 chredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Rhestru gwaith cynnal tirluniau (3 chredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Cynllunio a threfnu i reoli plâu, clefydau ac afiechydon (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Amcangyfrif a llunio rhaglen o adnoddau angenrheidiol ar gyfer tirlunio (3 chredyd yn seiliedig ar wybodaeth) 

Rheoli eich adnoddau eich hun (4 o 7 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Monitro gwaith cynnal a chadw'r tirlun ac archwilio cyfleusterau a nodweddion y tirlun (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Gwerthuso cyflwr y tir ac amodau amgylcheddol er mwyn sefydlu ardaloedd o laswellt a phlanhigion (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Paratoi safleoedd er mwyn sefydlu tirlun meddal (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Sefydlu llecynnau o laswellt (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Cynllunio i gynnal a chadw, trwsio ac adnewyddu ardaloedd o laswellt chwaraeon (3 chredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Cynllunio a threfnu ardaloedd chwaraeon (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Cynnal systemau dyfrhau (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Rhoi maethynnau i blanhigion neu gnydau (3 chredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Monitro datblygiad cnydau neu blanhigion (2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Rheoli gwybodaeth ar gyfer gweithredu (3 chredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Atodiad 3 - Lefel 4: Garddwriaeth

Cymhwyster integredig ar Lefel 3 sy'n cyfuno elfennau cymhwysedd a gwybodaeth dechnegol, lle bo pob elfen yn cael ei hasesu ar wahân, a lle bo gwerth pob elfen yn 10 credyd o leiaf.

Ceir un cymhwyster, Diploma Lefel 4 mewn Garddwriaeth Seiliedig ar Waith, sy'n cynnwys cymhwysedd a gwybodaeth.

Cyflawnir yr elfennau cymhwysedd a gwybodaeth drwy gwblhau'r unedau gorfodol a dewisol a restrir yng nghanllawiau'r sefydliad dyfarnu (Agored Cymru), a byddant yn creu cyfanswm o 80 credyd o leiaf, a bydd 10 o'r credydau hyn o leiaf yn sail i'r elfen wybodaeth ac yn cael eu hasesu drwy ddulliau annibynnol.

Asesir y cymhwysedd ar wahân i'r wybodaeth, fel y rhestrir isod. Bydd y dewis o unedau yn dibynnu ar y rôl a'r man gwaith y mae'r prentis yn gweithio ynddo, a bydd angen i'r prentis, y cyflogwr a'r darparwyr gytuno ar hynny ar ddechrau'r rhaglen.

Unedau gorfodol:

Defnydd a chysylltiadau planhigion (4 credyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 4 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Rheoli sefydlu, cynnal a chynaliadwyedd planhigion (6

chredyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Cynllunio'r rheolaeth ar chwyn, plâu a chlefydau (3 chredyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 2 

gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

 

Unedau dewisol

Systemau planhigion a phridd (1 credyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 3 chredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Rheoli ardaloedd amgylcheddol sefydledig (3 chredyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 3 chredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Rheoli systemau hydro (3 chredyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 3 chredyd yn seiliedig ar wybodaeth) 

Maeth planhigion (2 gredyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Rheoli adnoddau garddwriaethol (3 chredyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Gofal cwsmeriaid mewn gweithrediadau busnes tir (2 gredyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 3 chredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Ansawdd a pherfformiad ar laswellt chwaraeon (3 chredyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 4 credyd yn seiliedig ar wybodaeth). 

Rheoli mecanwaith mewn glaswellt chwaraeon (4 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Cynllunio a rheoli gwaith adeiladu a chynnal arwynebeddau glaswellt chwaraeon (5 credyd yn seiliedig ar gymhwysedd 2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Cysyniadau dylunio (4 credyd yn seiliedig ar gymhwysedd ac 1 credyd yn seiliedig ar wybodaeth) - Tirfesur (4 credyd yn seiliedig ar gymhwysedd ac 1 credyd yn seiliedig ar wybodaeth) 

Treftadaeth gardd (3 credyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 5 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Egwyddorion rheoli coetir (2 gredyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth) 

Rheoli cynhyrchu ffrwythau a llysiau (6 chredyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Garddwriaeth organig (4 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Rheoli cynhyrchu cnydau planhigfa (5 credyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 2 gredyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Rheoli gweithrediadau cynaeafu (4 credyd yn seiliedig ar gymhwysedd ac 1 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Rheoli'r gweithle ar gyfer tirlunio (20 credyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 5 credyd yn seiliedig ar wybodaeth) 

Rheoli'r gweithle ar gyfer parciau, gerddi a llecynnau glas (20 credyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 5 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Rheoli'r gweithle ar gyfer garddwriaeth gynhyrchu (20 credyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 5 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)

Rheoli'r gweithle ar gyfer glaswellt chwaraeon (20 credyd yn seiliedig ar gymhwysedd a 5 credyd yn seiliedig ar wybodaeth)


Diwygiadau dogfennau

12 Tachwedd 2021  
14 Ionawr 2026 - By Roland Danter   NB: Agored Cymru L4 qual C00/4264/2 is for 18+ only