Plymio a Gwresogi 

Cynnwys y Rhaglen Ddysgu

Bydd darpariaeth y Rhaglen Ddysgu’n cynnwys tair elfen orfodol:

• Cymwysterau

• Sgiliau Hanfodol

• Hyfforddiant On/Off yn y Gwaith

Cyfanswm y gwerth credyd lleiaf sydd ei angen ar gyfer Llwybr Lefel 3 (Plymio a Gwresogi) yw 140 credyd.

Gofynion mynediad

Mae’r Brentisiaeth hon yn addas ar gyfer dysgwyr sydd:  

• yn 16+ oed ac yn gweithio yn y maes crefft ar hyn o bryd

• wedi llwyddo yn yr holl asesiadau mynediad sector-benodol perthnasol (lle y bo’n briodol) 

• wedi ennill un neu fwy o’r canlynol (neu gymhwyster cyfwerth a gydnabyddir): 

  • cymhwyster Sylfaen mewn Adeiladu a’r Amgylchedd Adeiledig ar Lefel 2   

  • Cymhwyster Dilyniant mewn Peirianneg Gwasanaethau Adeiladu ar Lefel  2* 

• Diploma Cenedlaethol Bagloriaeth Cymru  

   

• TGAU gradd A-C ym mhob un o’r canlynol:- pwnc cyfathrebu, mathemateg a naill ai gwyddoniaeth neu bwnc technegol (e.e. Dylunio a Thechnoleg, Electroneg a.y.b.)  

• TGAU gradd A-C mewn TGAU Yr Amgylchedd Adeiledig CBAC 

• Cymhwyster ‘Mynediad at Beirianneg Gwasanaethau Adeiladu’ Lefel 2 a/neu gymwysterau cyfwerth*    

*Gellir ystyried y cymhwyster hwn fel dirprwy ar gyfer y cymwysterau Sylfaen a Chraidd yn ystod y cyfnod pontio sy’n rhedeg tan 31 Rhagfyr 2023.  

Rhaglen(ni) dd/dysgu'r llwybr prentisiaeth

Lefel 3: Plymio a Gwresogi

Lefel 3: Plymio a Gwresogi Cymwysterau

Rhaid i gyfranogwyr gyflawni’r wybodaeth ganlynol a’r cymhwyster/cymwysterau cyfunol isod.  

Sylwer na fydd hi’n ofynnol bod unrhyw ddysgwr sydd eisoes wedi ennill naill ai’r cymhwyster Sylfaen mewn Adeiladu a’r Amgylchedd Adeiledig ar Lefel 2 neu’r cymhwyster Dilyniant mewn Peirianneg Gwasanaethau Adeiladu ar Lefel 2 neu wedi ennill Tystysgrif neu Ddiploma Lefel 2 neu 3 yn y grefft y bwriedir gwneud y brentisiaeth ynddi yn gwneud/ennill y cymhwyster Craidd.

Sgiliau Hanfodol Cymru (ESW)

Mae ieithoedd asesu cymwysterau Sgiliau Hanfodol Cymru yn Saesneg-Cymraeg. 

Sylwer y gall/dylai tystiolaeth ar gyfer Sgiliau Hanfodol gael ei chasglu’n holistaidd ac o weithgareddau eraill er mwyn peidio â thynnu amser dysgu o’r prif feysydd crefft.  

Hyfforddi yn y gwaith / i ffwrdd o'r gwaith

Gall yr oriau hyn fod yn wahanol ar gyfer gweithwyr profiadol/hŷn gan ddibynnu ar eu profiad o ddiwydiant. Mae’r oriau’n cynnwys dysgu a datblygu a wnaed mewn ystod o leoliadau, gan gynnwys yn y gweithle dan gyfarwyddyd hyfforddwr perthnasol, e.e. mentor yn y gweithle. Dylai canolfannau a chyflogwyr gydweithio’n agos i bennu pa gyfran o’r hyfforddiant fydd yn digwydd mewn canolfannau ac mewn gweithleoedd.

Rolau swydd

Mae’r brentisiaeth hon wedi’i bwriadu i roi’r cyfle i unigolion ddatblygu’r sgiliau a’r wybodaeth y mae eu hangen i osod a/neu gynnal a chadw systemau dŵr poeth ac oer, gwresogi canolog, draenio a gwrthsefyll y tywydd mewn adeiladau masnachol, diwydiannol a phreswyl gan gynnwys yr holl agweddau perthnasol o ran: 

• Gofynion a newidiadau technolegol 

• Rheoliadau a Gofynion Statudol ac Anstatudol 

• Arferion gweithio yn unol â gofynion Iechyd a Diogelwch 

• Gweithdrefnau arolygu, profi a chomisiynu 

• Gwaith ar Systemau Trydanol sy’n gysylltiedig â systemau plymio 

Yn dilyn cwblhau’r gofynion yn y Llwybr hwn dylai’r Prentis, fel lleiafswm, fod yn meddu ar y sgiliau craidd a’r wybodaeth graidd sy’n ofynnol i wneud y canlynol mewn modd diogel a chymwys:

• Cymhwyso deddfwriaeth iechyd a diogelwch ac amgylcheddol yn y sector peirianneg gwasanaethau adeiladu 

• Sefydlu a chynnal perthnasoedd yn y sector peirianneg gwasanaethau adeiladu 

• Cydlynu safle gwaith yn y sector peirianneg gwasanaethau adeiladu 

• Cyflawni gwaith trydanol ar systemau gwasanaethau adeiladu mecanyddol 

• Gosod a phrofi systemau plymio a gwresogi 

• Trin a chynnal a chadw systemau plymio a gwresogi 

• Arolygu a rhag-gomisiynu systemau plymio a gwresogi 

• Comisiynu systemau plymio a gwresogi 

• Datgomisiynu systemau plymio a gwresogi 

Yn ogystal, dylai'r Prentis hefyd allu: 

• Cymhwyso barn a chefnogaeth broffesiynol   

• Herio ymddygiadau/gweithgareddau anniogel 

• Dangos arloesedd drwy nodi meysydd i'w gwella a'u hawgrymu a/neu ddatblygu atebion arloesol 

• Adnabod a rheoli risgiau i chi'ch hun ac eraill 

• Cadwch yr ardal waith yn lân ac yn daclus 

• Rheoli eich amser eich hun yn effeithiol 

• Meddwl yn rhesymegol ac yn unol â gofynion y sefyllfa gan ddefnyddio rhesymu clir a dilys wrth wneud penderfyniadau i ymgymryd â'r cyfarwyddiadau gwaith 

• Gweithio'n effeithiol yn unigol ac mewn tîm 

• Gweithio yn unol â gofynion ansawdd 

• Gweithio'n gynhyrchiol 

• Gweithio'n ddiogel a sicrhau diogelwch pobl eraill 

• Gweithio o fewn lefel cymhwysedd eich hun a gwybod pryd i ofyn am gyngor gan eraill 

Drwy gydol y broses Brentisiaeth dylai'r Prentis, o leiaf, ddatblygu ac arddangos yr ymddygiadau sy'n dangos eu bod yn gyson: 

1. Grymusol 

2. Hyderus 

3. Gwisgo'n briodol  

4. Empathetic  

5. Teg 

6. Onest 

7. Rhagweithiol 

8. Cynhyrchiol  

9. Prydlon  

10. Dibynadwy 

11. Parch (o ran cydraddoldeb, amrywiaeth a chynhwysiant) 

Disgwylir y bydd dysgwyr llwyddiannus yn camu ymlaen o fewn y diwydiant Plymio a Gwresogi mewn swyddi cymwysedig megis cyflogedig neu hunangyflogedig, goruchwylwyr, rheolwyr. Bydd disgwyl i’r ymgeiswyr cymwysedig ddysgu’n barhaus er mwyn cynnal eu hymwybyddiaeth o’r rheoliadau sy’n effeithio ar y diwydiant a newidiadau/datblygiadau technolegol.

Dilyniant

Nod y Llwybr hwn yw sicrhau bod y dysgwyr llwyddiannus yn ennill:

• Y sgiliau a'r wybodaeth sy'n ofynnol gan y diwydiant i gyflawni cymhwysedd.

• Sgiliau sy'n gysylltiedig â swyddi a fydd yn cael eu defnyddio yn yr amgylchedd gwaith.

• Gwybodaeth a sgiliau sy'n cyd-fynd ag arferion gwaith, rheoliadau statudol ac anstatudol perthnasol.

• Sgiliau trosglwyddadwy a chraidd. 

• Y sail ar gyfer dilyniant gyrfa.

Pan fo prentisiaid wedi cwblhau’r Llwybr hwn, mae ganddynt nifer o opsiynau ar gyfer camu ymlaen gan gynnwys:

• Galwedigaethol: datblygu eich hun yn y rôl a cheisio dyrchafiad  

• Academaidd: defnyddio'r cymwysterau a enillir fel sail ar gyfer astudiaeth bellach a mynediad i Addysg Bellach neu Uwch fel y bo'n briodol

• Cyfuniad o Alwedigaethol ac Academaidd: ymgymryd ag astudiaeth ran-amser tra'n dal i weithio. Gall hyn fod fel rhan o Brentisiaeth Lefel Uwch strwythuredig (HLA) os yw hyn yn berthnasol/ar gael. 

Yn fwy penodol, yn dilyn cwblhau’r Brentisiaeth hon mewn Plymio a Gwresogi yn llwyddiannus bydd prentis wedi’i arfogi â’r sgiliau a’r wybodaeth, a bydd yn meddu ar y cymwysterau i:

• Gofrestru gyda’r JIB-PMES yn https://www.jib-pmes.org/ 
• Ceisio cofrestriad/cydnabyddiaeth gyda’r corff priodol sy’n ymwneud â thanwydd e.e. Diogelwch Nwy, OFTEC, HETAS neu MCS 
• Camu ymlaen yn eu gyrfa gyda hyfforddiant pellach i mewn i rolau swyddi megis Technegydd, Dylunydd, Amcangyfrifwr, Rheolwr Prosiect, Goruchwylydd/ Rheolwr Safle/Gweithdy, Peiriannydd Siartredig, Peiriannydd Gwerthu neu Reolwr Masnachol  

Efallai y bydd dysgwyr yn dymuno ychwanegu at eu proffil sgiliau trwy gwblhau un neu fwy o’r llwybrau datblygu canlynol hefyd:

1. Tanwydd Ffosil – Olew (mae hwn yn cyd-fynd â gofynion OFTEC)*

2. Tanwydd Ffosil – Tanwydd Solet (mae hwn yn cyd-fynd â gofynion HETAS)*

*Mae’r rhain yn ddewisol yn unig (h.y. NID ydynt yn rhan orfodol o’r Brentisiaeth) 

Cydraddoldeb ac Amrywiaeth

Mae'n bwysig bod Llwybrau Prentisiaethau yn gynhwysol ac yn gallu dangos ymagwedd weithredol tuag at nodi a chael gwared ar rwystrau i fynediad a dilyniant. Dylai llwybrau hyrwyddo cyfle cyfartal rhwng personau sy'n rhannu nodweddion gwarchodedig a'r personau hynny nad ydynt fel y nodwyd yn Neddf Cydraddoldeb 2010.

Y nodweddion gwarchodedig a nodir yn y Ddeddf Cydraddoldeb yw oedran, anabledd, ailbennu rhywedd, hil, crefydd neu gred, rhyw, cyfeiriadedd rhywiol, beichiogrwydd a mamolaeth. Mae priodas a phartneriaeth sifil hefyd wedi'i chynnwys er mai dim ond mewn perthynas â'r gofyniad i ddileu gwahaniaethu mewn cyflogaeth.

Rhaid i ddarparwyr hyfforddiant a chyflogwyr hefyd gydymffurfio â'r ddyletswydd arall o dan Ddeddf Cydraddoldeb 2010 i sicrhau na wahaniaethir yn erbyn ymgeiswyr o ran mynediad i'r diwydiant yn seiliedig ar y naw nodwedd warchodedig hynny.

Yn hanesyddol, nid yw’r Diwydiant Plymio a Gwresogi wedi bod yn ddewis traddodiadol o ran gyrfa i fenywod. Fodd bynnag, mae menywod yn cymhwyso ac yn gweithio’n llwyddiannus yn y sector a rhoddir anogaeth ar gyfer hyn.

Mae'r cyrff sectoraidd yn gweithio ar lefelau lleol, rhanbarthol a chenedlaethol i nodi a mynd i'r afael â materion sy'n ymwneud â chydraddoldeb ac amrywiaeth. Cefnogir y gwaith hwn gan lywodraeth leol/cenedlaethol, cyrff anllywodraethol/asiantaethau ac Undebau perthnasol.   

Mae'n ofynnol bod recriwtio prentisiaid yn agored ac yn deg i bawb sy'n bodloni'r meini prawf dethol, waeth beth fo'u rhyw, tarddiad ethnig, crefydd/cred, cyfeiriadedd rhywiol neu anabledd. 

Rhaid i bob partner sy'n ymwneud â chyflawni'r brentisiaeth a chyflogwyr fod yn ymrwymedig i bolisi o gyfle cyfartal a rhaid bod ganddynt bolisi a gweithdrefn cyfle cyfartal ffurfiol ar waith.  

Rhaid i gyflogwyr/darparwyr allu dangos nad oes unrhyw arferion gwahaniaethol neu gudd wrth ddethol a chyflogaeth. Rhaid i bob gweithgaredd hyrwyddo, dethol a hyfforddiant gydymffurfio â deddfwriaeth berthnasol megis Deddf Cydraddoldeb 2010.  

Bydd darparwyr yn monitro ymarfer a gweithdrefnau cyfle cyfartal yn eu sefydliad eu hunain ac yn cymryd camau cadarnhaol pan fo angen. Argymhellir hefyd bod cyflogwyr/darparwyr yn cynnal cyfweliad ymadael os yw'r prentis yn gadael y rhaglen cyn ei chwblhau. 

Cyfrifoldebau a hawliau cyflogaeth (CHC)

Nid yw Cyfrifoldebau a Hawliau Cyflogaeth (ERR) bellach yn orfodol.  Ond argymhellir bod pob prentis (yn enwedig y grŵp 16 oed -18 oed) yn derbyn rhaglen sefydlu cwmni.

Cyfrifoldebau

Cyfrifoldeb y Darparwr Hyfforddi a'r Cyflogwr yw sicrhau bod gofynion  mae'r llwybr hwn yn cael ei ddarparu yn unol â Phrentisiaethau Llywodraeth Cymru/Medr  Arweiniad. 

Gellir cael rhagor o wybodaeth gan: Medr

Diwygiadau dogfennau